Telewerk: de definitie

Telewerk is een vorm van organisatie en/of uitvoering van het werk waarin, met gebruikmaking van informatietechnologie, in het kader van een arbeidsovereenkomst werkzaamheden die ook op de bedrijfslocatie van de werkgever zouden kunnen worden uitgevoerd, op regelmatige basis en niet incidenteel buiten die bedrijfslocatie worden uitgevoerd.

De plaats van tewerkstelling

Het spreekt bijna voor zich dat het (tele)werk verricht wordt buiten de lokalen van de werkgever. Dus ook het werken in een satellietkantoor van de werkgever, zijnde een gedecentraliseerd lokaal van de werkgever of een lokaal dat de werkgever aan de werknemer ter beschikking stelt, buiten het toepassingsgebied van deze regelgeving valt.

Dit blijft immers onderworpen aan de normale arbeidsreglementering.

Het toepassingsgebied van de CAO nr. 85

Deze CAO is van toepassing op alle werknemers die telewerk verrichten en op hun werkgever.

Mobiele telewerkers van wie de mobiliteit een integrerend onderdeel is van de uitvoeringswijze van hun arbeidsovereenkomst (denk hierbij aan handelsvertegenwoordigers, handelsafgevaardigden, medisch afgevaardigden, technici die naar klanten van de werkgever gaan, thuisverpleegsters) worden hier niet bedoeld.

Schriftelijk karakter

Elke afspraak tot telewerk moet schriftelijk vastgesteld worden als een afzonderlijke overeenkomst of als een bijlage bij de bestaande arbeidsovereenkomst, en dit uiterlijk op het ogenblik dat de telewerker begint met de uitvoering van de overeenkomst.

Het geschrift moet minimaal het volgende bevatten:

• de frequentie van het telewerk en eventueel de dagen waarop telewerk verricht wordt en eventueel de dagen en/of uren van aanwezigheid in de onderneming;
• de ogenblikken waarop of de periodes waarbinnen de telewerker bereikbaar moet zijn en via welke middelen;
• de ogenblikken waarop de telewerker een beroep kan doen op technische ondersteuning;
• de regels volgens welke de werkgever kosten gedragen door de telewerker, zal terugbetalen;
• de voorwaarden en eventuele regels voor een terugkeer naar de bedrijfslokalen van de werkgever en, in het geval van een terugkeer naar die lokalen, de termijn van verwittiging
• de duur van het telewerk en de wijze van eventuele verlenging.

Als er geen dergelijke schriftelijke overeenkomst bestaat, heeft de telewerker steeds het recht zijn werkzaamheden in de bedrijfslokalen van de werkgever te verrichten of terug te keren naar die lokalen.

Arbeidsvoorwaarden

De telewerker geniet dezelfde rechten als vergelijkbare niet-telewerkers.

Hij moet geïnformeerd worden over zijn arbeidsvoorwaarden en in het bijzonder over volgende aanvullende voorwaarden:

• een beschrijving van de uit te voeren taken en opdrachten;
• de afdeling van de onderneming waaronder hij ressorteeert;
• de coördinaten van de leidinggevende personen tot wie hij zich eventueel kan wenden met vragen;
• de regels inzake rapportering.

Organisatie van het telewerk

De telewerker organiseert zelf zijn werk, binnen het kader van de in de onderneming geldende arbeidsduur. Dezelfde werkbelasting en prestatienormen gelden voor telewerkers en vergelijkbare niet-telewerkers binnen de onderneming.

De werkgever moet erover waken dat de telewerker niet geïsoleerd geraakt tegenover de rest van de werknemers van de onderneming.

Gebruikte materialen en investeringen

De werkgever draagt zorgt voor de nodige investeringen in kantoormachines (enzoverder) die dienstig zijn voor het uit te oefenen telewerk. De werkgever zal, in voorkomend geval, de beroepsmatige kosten van de communicatieverbindingen en -duur vergoeden aan de telewerker.

Indien de telewerker zijn eigen apparatuur gebruikt, zijn de aan het telewerk verbonden kosten inzake installatie van informaticaprogramma’s, werking en onderhoud alsook de kosten inzake afschrijving van de apparatuur, voor rekening van de werkgever. Dit zal dan voorwerp uitmaken van een gepaste terugbetaling.

De kosten voor rekening van de werkgever worden voor de aanvang van het telewerk berekend a rato van de prestaties van telewerk of volgens een door de partijen overeengekomen verdeelsleutel.

De werkgever moet zorgen voor behoorlijke technische ondersteuning.

De kosten voortvloeiend uit verlies of beschadiging van de door de telewerker gebruikte apparatuur en gegevens in het kader van telewerk, zijn voor rekening van de werkgever.

Aan de andere kant moet de werknemer:

• zorgvuldig omgaan met de hem ter beschikking gestelde apparatuur (hij mag via het internet geen materiaal verzamelen of verspreiden dat buiten de beschrijving van de uit te voeren werkzaamheden valt);
• de werkgever onmiddellijk op de hoogte brengen van een defect aan de door hem gebruikte apparatuur of van een geval van overmacht waardoor hij zijn werk niet kan verrichten. De werkgever is verplicht het overeengekomen loon aan de telewerker te betalen.

Bescherming van gegevens

Ook hier vindt een informatieverschaffing plaats vanwege de werkgever naar de telewerker over de wetgeving en ondernemingsregels die terzake van bescherming van bedrijfsgegevens gelden. De telewerker dient deze voorschriften na te leven.

De werkgever informeert de telewerker omtrent de beperkingen inzake het gebruik van IT-apparatuur of –faciliteiten en de sancties in geval hij zich niet aan die regels houdt (CAO nr. 81 is van toepassing).

Veiligheid en gezondheid

De werkgever informeert de telewerker omtrent het ondernemingsbeleid inzake veiligheid en gezondheid (in het bijzonder de eisen inzake beeldschermapparatuur). De interne preventiediensten van de onderneming hebben toegang tot de werkplek.

Scholingsfaciliteiten en mogelijkheden voor loopbaanontwikkeling

De telewerkers hebben dezelfde rechten op scholingsfaciliteiten en mogelijkheden voor loopbaanontwikkeling als vergelijkbare niet-telewerkers en genieten hetzelfde beoordelingsbeleid. Er mag dus geen discriminerend systeem ingevoerd worden samen met de invoering van een systeem van telewerk.

De telewerkers hebben recht op een gepaste scholing gericht op de bediening van de apparatuur waarmee zij dienen te werken. Specifiek voor hen is er ook een opleiding te voorzieninzake het omgaan met de specifieke kenmerken van de wijze van organisatie van hun (tele)werk.

Collectieve rechten

De telewerkers hebben dezelfde collectieve rechten als de niet-telewerkers. Zij hebben het recht te communiceren met de werknemersvertegenwoordigers. De werknemersvertegenwoordigers dienen te worden geïnformeerd en geraadpleegd met betrekking tot de invoering en de modaliteiten van telewerk binnen de onderneming.

Inwerkingtreding en overgangsbepalingen

De reeds bestaande ondernemings- en sectorale CAO’s inzake telewerk moeten tegen eind juni 2007 aangepast zijn zodat ze een minstens gelijkwaardig beschermingsniveau bieden als de CAO nr. 85.

Aanpassingen via de wet van 20 juli 2006 houdende diverse bepalingen

Deze wet houdende diverse bepalingen stelt dat de klassieke regels uit de Arbeidsovereenkomstenwet met betrekking tot thuisarbeid niet gelden voor telewerkers. Daarnaast stelt deze wet dat de algemene regels met betrekking tot arbeidsprestaties slechts van suppletief karakter zijn, dit wil zeggen dat zij gelden tenzij de CAO nummer 85 geen andersluidende bepaling heeft.

Bij een gemengde tewerkstelling (telewerk en niet-telewerk) zijn enkel op de tele-arbeid de specifieke regels van toepassing.

Een arbeidsreglement mag specifieke periodes vermelden voor tele-arbeid.

Bronnen

• NAR-CAO nr. 85 van 9 november 2005 betreffende het telewerk, K.B. van 13 juni 2006, B.S. van 5 september 2006
• Wet van 20 juli 2006 houdende diverse bepalingen, B.S. van 28 juli 2006